Rehber · 09
Şeffaf plak hakkında sık sorulan sorular
Bu bölümde şeffaf plak kullanıcılarının en sık sorduğu soruların kısa cevaplarını bulabilirsiniz. Cevaplar genel bilgi niteliğindedir; ayrıntılar için Nasıl kullanılır? ve Tedavi süreci bölümlerine bakabilirsiniz. Kişisel durumunuz için en doğru yanıtı her zaman diş hekiminiz verir.
Şeffaf plak acıtır mı?
Yeni bir plağa geçtiğiniz ilk günlerde dişlerinizde hafif bir baskı, sıkışma ya da hassasiyet hissetmeniz olağandır; bu his genellikle birkaç gün içinde azalır. Hissin şiddeti kişiden kişiye değişir. Rahatsızlık aşırıysa ya da günlerce geçmiyorsa hekiminize haber verin.
Şeffaf plak konuşmayı etkiler mi?
İlk günlerde dilinizin yeni yapıya alışması nedeniyle geçici ve hafif bir peltekliğin olması olağandır. Birçok kişide bu durum alıştıkça kendiliğinden azalır; sesli okumak ya da konuşmak alışmayı hızlandırabilir. Konuşma bozukluğu belirgin biçimde sürerse hekiminize danışın.
Şeffaf plak tedavisi kaç ay sürer?
Süre kişiden kişiye belirgin biçimde değişir. Genel olarak hafif vakalarda birkaç aydan bir yıl civarına, daha karmaşık vakalarda bir buçuk ile iki yıl ya da daha uzun aralıklara kadar süre görülebilir. Bunlar yol gösterici aralıklardır, vaat değildir. Tahmini süreyi muayene ve planlamadan sonra hekiminiz paylaşır; tedavi ilerledikçe değişebilir.
Yemek yerken plakla ne yapılır?
Su dışında bir şey yerken ya da içerken plağı çıkarırsınız ve kutusunda saklarsınız. Yemekten sonra dişlerinizi fırçalayıp plağı soğuk ya da ılık suyla temizledikten sonra yeniden takarsınız. Günlük toplam kullanım süresinin yaklaşık 20-22 saat olması için çıkarılı kalınan süreyi kısa tutmak önemlidir.
Plak takılıyken kahve veya çay içilir mi?
Plak takılıyken su dışında bir içecek içmemeniz gerekir. Kahve ve çay gibi renkli içecekleri içmek istiyorsanız plağı çıkarın, içeceğinizi bitirin, dişlerinizi fırçalayın (mümkün değilse en azından ağzınızı su ile çalkalayın) ve ondan sonra plağı takın. Renkli ve şekerli içecekler plağı lekeleyebilir ve dişlerin yüzeyinde uzun süre kalabilir.
Plak kullanırken sigara içilir mi?
Plak takılıyken sigara içmemeniz önerilir; duman ve katran plağı sarartabilir, ağız hijyenini de olumsuz etkiler. Sigara ayrıca genel olarak diş eti sağlığı için de risk oluşturur. Plağı çıkararak içmeyi düşünüyorsanız günlük kullanım süresinin kısalmaması gerektiğini göz önünde bulundurun ve bu konuda hekiminizden öneri alın.
Plak kaybolursa ya da kırılırsa ne olur?
Kendiniz bir çözüm bulmaya çalışmayın; durumu mümkün olan en kısa sürede hekiminize bildirin. Hekim uygun görürse bir önceki plağı geçici olarak kullanmanızı söyleyebilir, bu yüzden eski plakları hekiminiz aksini söylemedikçe saklayın. Yenilenmesi gerekip gerekmediğine ve tedavi planının nasıl etkileneceğine hekiminiz karar verir.
Plaklar gece de takılır mı?
Evet. Günde yaklaşık 20-22 saat kullanım hedeflendiği için plaklar uyku sırasında da takılı kalır. Tam kullanım süresini hekiminiz size özel olarak belirler. Yatmadan önce dişlerinizi fırçalayıp plağı takmanız, ağızda yiyecek artığı kalmasını önler.
Çocuklar şeffaf plak kullanabilir mi?
Bazı durumlarda mümkündür, ancak bunun için bir diş hekiminin değerlendirmesi gerekir. Karar çocuğun diş ve çene gelişimine, süt dişlerinin ve kalıcı dişlerin durumuna ve plağı düzenli kullanabilmesine göre verilir. Her çocuk için uygun olmayabilir; hekim farklı bir yöntem ya da daha uygun bir zamanlama önerebilir.
Dolgu, kaplama veya implant varsa şeffaf plak kullanılabilir mi?
Bu durum hekim tarafından değerlendirilir. İmplantlar kemiğe kaynaştığı için şeffaf plakla hareket ettirilemez; plan, hareket edecek dişler ve implantın konumu göz önünde bulundurularak yapılır. Plağın dişi kavramasına yardımcı olan ataşmanlar (dişe yapıştırılan küçük, diş renginde çıkıntılar) kaplama, porselen ya da dolgu yüzeylerine daha zor tutunabilir; bu yüzden hekim mevcut dolgu ve kaplamalarınızı değerlendirip planı buna göre yapar. Mevcut tedavilerinizi ilk muayenede hekiminize mutlaka bildirin.
Tedaviden sonra dişler eski haline döner mi?
Aktif tedavi bittikten sonra dişler eski konumlarına dönme eğilimi gösterebilir; yaşla birlikte de yavaş kaymalar olabilir. Bunu önlemeye yardımcı olmak için pekiştirme (retainer) kullanılır. Pekiştirme aracının türünü ve ne kadar süre kullanılacağını hekiminiz belirler; birçok hekim uzun süreli kullanımı önerir. Hiçbir yöntem sonucun kalıcılığını garanti etmez, ancak hekimin önerisine uymak sonucu korumaya yardımcı olur.
Spor yaparken plak çıkarılır mı?
Bu, sporun türüne ve hekiminizin önerisine bağlıdır. Darbe riski olan sporlarda plak, dişlere ya da ağız içine zarar verebileceği için çıkarılması ya da ayrıca koruyucu bir ağızlık kullanılması gerekebilir. Çıkardığınız plağı mutlaka kutusunda saklayın ve günlük kullanım süresinin kısalmamasına dikkat edin. Hangi durumda ne yapacağınızı hekiminize sorun.